Woonkosten in Vlaanderen stijgen opnieuw in 2025
Alleenstaande huurders besteden gemiddeld 55% van hun inkomen
Uit de nieuwe Woonbalans van Embuild Vlaanderen blijkt dat betaalbaar wonen in 2025 verder onder druk stond. Alleenstaande huurders in Vlaanderen besteedden gemiddeld 55% van hun inkomen aan wonen (huur plus energie), tegenover 54% in 2024. Tweeverdieners die in 2025 een woning kochten, gaven gemiddeld 34% uit aan hypotheek en energie, een stijging ten opzichte van 33% in 2024. Daarmee wordt de lichte verbetering van 2024 tenietgedaan. Ter vergelijking: in 2021 bedroeg de woonlast voor nieuwe kopers met twee inkomens nog 27%, en voor alleenstaande huurders 51%.
Grote regionale verschillen
Voor alleenstaande huurders is het betaalbaarheidsrisico het hoogst in Vlaams-Brabant (66%) en Antwerpen (64%). Oost-Vlaanderen klokt af op 55%, Limburg op 53% en West-Vlaanderen op 50%.
Bij tweeverdieners die in 2025 een woning kopen, lopen de gemeentelijke verschillen sterk uiteen. In en rond Antwerpen en de Brusselse regio zal de drempel van 40% in veel gebieden overschreden worden. Heel wat landelijke gemeenten, met name in West- en Oost-Vlaanderen en Limburg, blijven onder 30%. Menen geldt met 20% als meest betaalbare gemeente. In de centrumsteden Kortrijk en Roeselare besteden tweeverdieners gemiddeld 27,5% aan woonlasten.
De daling in Knokke-Heist tegenover 2024 hangt onder meer samen met een prijsdaling van kustvastgoed.
Methodologie Woonbalans
De Woonbalans berekent welk aandeel van het inkomen nieuwe huurders en kopers besteden aan woonlasten, waarbij zowel huur of hypotheek als energiekosten worden meegerekend. Van zodra de grens van 30% wordt overschreden, neemt het risico op betaalbaarheidsproblemen toe. De balans wordt op gemeentelijk niveau in kaart gebracht.
Oorzaken en vooruitzicht
Volgens Embuild Vlaanderen is er geen éénduidige oorzaak voor de hoge woonkosten, maar spelen vier kernfactoren: de hoge rente, stijgende materiaalprijzen, het beperkte woningaanbod en de hoge belastingdruk. De vooruitzichten voor 2026 blijven onzeker door volatiele energieprijzen, oplopende bouwkosten en een verhoogde hypothecaire rente.
Aanbevelingen sector
"Alle bouwpartners en beleidsmakers zijn zich bewust van de vele drempels om voldoende, sneller en kostenefficiënter te bouwen. De ontvangers zijn ook erg goed. Verminder het hoge energieverbruik. Realiseer een vergunningenrevolutie. Pak lokale beperkingen en de wildgroei aan regels aan. En hanteer een open model bij het realiseren van sociale huisvesting. Want de sector heeft vandaag de capaciteit en de knowhow om meer te realiseren en nieuwe bouwmethoden toe te passen. Denk maar aan modulair en gestandaardiseerd bouwen. Hoe groter het volume van de afzonderlijke modules, hoe lager de kosten. Als de productie in grote hoeveelheden plaatsvindt, kan de totale kostprijs van een project met maar liefst 8% worden verlaagd", zegt Caroline Deiteren, gedelegeerd bestuurder van Embuild Flanders.
"Met het actieplan vergunningen en de bouwboost worden stappen gezet, maar het is belangrijk dat we daarvan snel de resultaten op het terrein zien. Want een bouwproject neemt tijd in beslag, die dan hopelijk ingekort wordt door de initiatieven van de Vlaamse regering", besluit zij.
