OVAM lanceert campagne Circulair bouwen
Recyclage in de lift, circulariteit blijft uitdaging
De productie en recyclage van bouw- en sloopafval zit in Vlaanderen duidelijk in de lift. In 2024 werd 19,8 miljoen ton afval geregistreerd, met een recyclagepercentage dat al enkele jaren rond 97% schommelt. Die hoge score is grotendeels te danken aan aanzienlijke volumes gerecycleerde granulaten uit steenachtig afval, die echter niet altijd hoogwaardig worden ingezet. Voor andere materiaalstromen, zoals kunststoffen en metalen, blijft er ruimte voor verbetering. Ook de levensduur en aanpasbaarheid van gebouwen vragen meer aandacht om tot echte circulariteit te komen.
Focus op hoogwaardig hergebruik
Circulair bouwen vertrekt vanuit slim ontwerp, doordachte materiaalkeuzes en aandacht voor de volledige levenscyclus. Door gebouwen aanpasbaar en demonteerbaar te ontwerpen, blijven materialen langer in omloop en vermindert de vraag naar primaire grondstoffen. Dat levert ecologische én economische voordelen op: gebouwen die niet circulair ontworpen zijn, riskeren waardeverlies of hogere aanpassingskosten in de toekomst.
Ambitie richting 2030
Vlaanderen mikt erop dat tegen 2030 minstens een kwart van de bouwprojecten circulair ontworpen is. Tegelijk staat de sector voor een forse bouwopgave met meer dan 300.000 bijkomende woningen tegen 2030, wat een uitgelezen kans biedt om circulaire principes structureel te verankeren.
“Met de grote bouwopgave hebben we vandaag een unieke kans om materialen slimmer te gebruiken en gebouwen klaar te maken voor de toekomst,” aldus Vlaams minister van Omgeving Jo Brouns. “Door materialen langer in omloop te houden en gebouwen toekomstgericht te ontwerpen, versterken we niet alleen onze klimaatambities, maar creëren we ook nieuwe economische kansen. Vlaanderen heeft alle troeven om daarin de toon te zetten.”
Nieuwe campagne en steun
Met de campagne “Circulair bouwen – dé fundering voor de toekomst” wil OVAM de hele bouwketen inspireren en ondersteunen. Als facilitator en kennispartner reikt OVAM praktische tools en gidsen aan, waaronder TOTEM, en zet het een netwerk in om architecten, aannemers, ontwikkelaars en overheden te verbinden. Een bijhorende whitepaper bundelt de kernprincipes van circulair bouwen met concrete tips en inspirerende praktijkvoorbeelden die tonen dat de omslag vandaag al mogelijk is.
Kantelpunt voor sector
“De bouwsector staat op een kantelpunt. Wat vandaag nog vaak een lineair model is, maakt plaats voor een toekomstgerichte, circulaire aanpak,” zegt Werner Annaert, administrateur-generaal van OVAM. “Door slimmer om te gaan met materialen en gebouwen beter te benutten, kunnen we de impact op milieu en klimaat aanzienlijk verminderen én tegelijk bouwen aan een duurzame toekomst. Die omslag kunnen we alleen realiseren door samen te werken over de hele keten heen.”
De cijfers onderstrepen dat recyclage een stevige basis legt, maar dat vooral hoogwaardig hergebruik, ontwerp voor demontage en langere levensduur van gebouwen de sleutel vormen om de circulaire ambities waar te maken.
