Iconisch bouwkundig erfgoed wordt nieuwe landmark

Wolfabriek in Herentals: herbestemming met wonen, werken en collectieve dynamiek

In Herentals transformeren H-Estate en Custombuild een beschermde site tot een hybride woon-werkproject. Wolfabriek combineert restauratie, nieuwbouw en duurzame technieken in een stedelijk ensemble met programmatische gelaagdheid.

Erfgoed als fundament voor ontwikkeling

Op de historische site van de voormalige Voorzienigheid in Herentals lanceren H-Estate en Custombuild het project Wolfabriek: een herbestemming van een complex met wortels tot 1472. Het terrein evolueerde van klooster tot textiel- en wolfabriek, later meisjesweeshuis en school, en is vandaag officieel vastgesteld als bouwkundig erfgoed.

Voor projectontwikkelaars en ontwerpers is vooral de strategische positionering relevant: naast de herontwikkeling van de voormalige glasfabriek O. Mols-Dom vormt Wolfabriek mee een nieuw stedelijk cluster op wandelafstand van centrum en station. De geplande oplevering is voorzien voor zomer 2028; de werken starten in maart 2026. Architectenbureau AIM (Turnhout) tekent voor het ontwerp.

Hybride programma als stedelijk weefsel

Wolfabriek omvat 28 appartementen en acht commerciële units, waaronder de monumentale kapel. Die wordt niet als losstaand erfgoedobject behandeld, maar als actieve schakel binnen het project. Rond de kapel komt een mix van praktijkruimtes, kantoren, creatieve invullingen en kleinschalige horeca.

Die programmatische verweving sluit aan bij een bredere tendens in binnenstedelijke ontwikkelingen: monofunctionele woonprojecten maken plaats voor compacte ecosystemen waarin wonen en werken elkaar versterken. De binnenplaats fungeert als collectieve ruimte; bijna alle woonentiteiten zijn erop georiënteerd. Ondergronds worden circa honderd fietsplaatsen voorzien, terwijl autoparkeren deels wordt opgevangen in het naastliggende project.

Restauratie met hedendaagse laag

AIM kiest expliciet voor behoud en restauratie van de statige baksteenarchitectuur en monumentale volumes. De historische gevels worden nauwgezet gerestaureerd, met toevoeging van hedendaagse terracotta terrassen die refereren aan het materiële verleden van de site.

Binnen blijven karakteristieke dakstructuren, houten balken, hoge plafonds en royale raampartijen bepalend voor de ruimtelijkheid. De architecturale ingrepen zoeken geen contrast om het contrast, maar bouwen voort op de bestaande morfologie. Het resultaat is een gelaagd ensemble waarin oud en nieuw leesbaar blijven.

Ook landschappelijk wordt ingezet op kwaliteit, met groenzones, een parktuin en infiltratie via een wadi. Daarmee wordt het project niet enkel een architecturaal, maar ook een ecologisch ankerpunt in het stedelijk weefsel.

BEN-niveau in erfgoedcontext

Ondanks het historische karakter ambieert Wolfabriek een uitzonderlijk EPC-label. De combinatie van doorgedreven dakisolatie, ventilatie type D met warmterecuperatie, warmtepompen, vloerverwarming en hoogrendementsbeglazing moet de entiteiten laten voldoen aan de strengste BEN-normen.

Opvallend is de aansluiting op een centraal warmtenet, wat schaalvoordelen biedt in exploitatie en energiebeheer. In erfgoedprojecten blijft de integratie van dergelijke technieken een spanningsveld tussen conservering en performantie; Wolfabriek positioneert zich nadrukkelijk aan de performante zijde zonder de historische leesbaarheid te ondermijnen.

Toegankelijkheid en toekomstwaarde

Het project zet in op doorgedreven toegankelijkheid en aanpasbaarheid, met onder meer domotica-opties, rolstoeltoegankelijke circulatie en de mogelijkheid tot assistentievoorzieningen. Daarmee speelt het in op de groeiende vraag naar levensloopbestendige woonconcepten binnen stedelijke kernen.

Wolfabriek illustreert hoe erfgoedgedreven ontwikkeling meer kan zijn dan louter reconversie. Door programmatische mix, energetische ambitie en zorgvuldige restauratie te combineren, ontstaat een project dat niet alleen een architecturaal verleden bewaart, maar ook een nieuwe stedelijke dynamiek genereert. Voor architecten en projectontwikkelaars vormt het een case van hoe historische gelaagdheid kan worden ingezet als hefboom voor hedendaagse waardecreatie.