Hoe bekomt u een duurzame afwerking voor houten buitenschrijnwerk?
De duurzaamheid van een houtafwerking kan door verschillende zaken worden beïnvloed. Een van de belangrijkste zaken waarop u moet letten is dat de afwerking en de ondergrond verenigbaar zijn. Daarnaast zullen ook de kleur van de afwerking, de initiële dikte en het verlies van die dikte na verloop van tijd een belangrijke impact hebben op de onderhoudstermijnen. Deze zaken werden onderzocht door het WTCB en het Ecentrum WOOD.be.
De kwaliteit en duurzaamheid van een afwerking op een houten ondergrond wordt door verschillende zaken bepaald. Het is dan ook van het grootste belang om deze in acht te houden wanneer er moet gekozen worden voor een bepaalde afwerking. Het WTCB en het Ecentrum WOOD.be brachten meer dan twintig afwerkingen, waaronder verven en beitsen, op verschillende houtsoorten aan en onderwierpen die aan een externe veroudering. De afwerkingen waren allemaal bestemd om ter plaatse aangebracht te worden door de schilder. Alle andere afwerkingen werden buiten beschouwing gelaten. Men kwam tot de volgende conclusies:
Hout
In de eerste plaats speelt de houtsoort een enorme rol. De houtsoort en zijn verenigbaarheid met de ondergrond zijn heel belangrijk. Sommige houtsoorten kunnen immers antioxidanten bevatten. Hierdoor wordt de droging en de verharding van de alkydharsen of oliën verhinderd. Andere houtsoorten geven tannines, chemische verbindingen die een invloed kunnen hebben op de kleur en structuur, af of brengen harsuitlogingen teweeg.
Daarnaast kan de houtsoort een belangrijke invloed hebben op de duurzaamheid van de afwerking. De onderzoekers zagen een snellere slijtage op eikenhout in vergelijking met afzelia of sapelli. De oorzaken hiervan zijn nog niet ontdekt. De afwerkingen vertoonden geen bijzondere karakteristieken die aan de oorzaak zouden kunnen liggen.
De watergedragen verven vertoonden over het algemeen een lagere erosiesnelheid in vergelijking met solventgedragen verven
VErf
Ook de verfsamenstelling speelt een grote rol. De kleur kan namelijk een weerslag hebben op de duurzaamheid van de afwerking. Zo gaan donkere kleuren meer en meer opwarmen door een grotere absorptie van de zonnestraling. Deze kleuren zijn sterk onderhevig aan beschadigingen ten gevolge van de thermische uitzetting van het hout of blaasvorming.
Aan de andere kant blijkt uit resultaten dat beitsen met een lichtere kleur vaker leiden tot uitzichtsverschillen. Bovendien beschermen de natuurlijke kleuren het hout minder tegen beschadiging door zonnestraling, wat op zijn beurt kan leiden tot fotodegradatie van het hout. Dat kan ervoor zorgen dat de afwerking van het hout loskomt en dat er schimmels worden ontwikkeld, waardoor er donkerdere zones ontstaan. De tussenliggende kleuren zijn voor de beitsen ongetwijfeld het meest duurzaam te noemen.
TYPE
Ten derde bepaalt ook het type van het element dat beschermd moet worden de duurzaamheid van de afwerking op een houten ondergrond. Aan de hand van dikteverschillen en blootstelling werd onderzocht hoe bepalend deze parameter is. Het besluit is dat de dikteverliezen relatief lineair zijn in de tijd en dat deze voor eenzelfde afwerking veelal los staan van de houtsoort en kleur van de afwerking. De belangrijkste verschillen lagen tussen de verschillende verven. De watergedragen verven vertoonden over het algemeen een lagere erosiesnelheid in vergelijking met solventgedragen verven. Voor de studie werd er op twee gelijke houtsoorten op dezelfde plaats een gelijke dikte verf aangebracht. Na een jaar bleek dat de solventgedragen verf tussen de 10 en 15 micrometer per jaar verloor. Bij de watergedragen verf lag dat getal tussen de 8 en 12 micrometer per jaar.
